Dieta cukrzycowa – podstawowe zasady

 

Na podstawie danych Narodowego Funduszu Zdrowia i Koalicji-Cukrzyca, podaje się, że w Polsce jest około 3,5 miliona osób chorych na cukrzycę, z czego około 1/3 z tych osób – ponad 1milion –pozostaje niezdiagnozowanych. Oznacza to, że co jedenasta osoba w Polsce cierpi na cukrzycę.

Dieta cukrzycowa, oprócz leków obniżających poziom cukru we krwi, jest podstawą leczenia cukrzycy.
Cukrzyk wcale nie musi rezygnować z dobrej kuchni. Dieta cukrzycowa też może być smaczna i urozmaicona, należy tylko przestrzegać kilku zasad.
Oficjalne zalecenia diety cukrzycowej bardzo długo opierały się na wytycznych ograniczających tłuszcz w diecie i rekomendujących węglowodany o indeksie glikemicznym poniżej 55 jako główne źródło energii w jadłospisie.

Podstawową zasadą diety cukrzycowej jest ograniczenie węglowodanów w posiłkach. Dotyczy to zarówno węglowodanów prostych (wszelkie słodycze, owoce, soki, napoje), jak i złożonych (kasze, ryż, makaron, chleb, ziemniaki). W dziennym jadłospisie nie powinno być ich więcej niż 100 – 150 g. Zwolennicy diet bardzo niskowęglowodanowych zalecją spożycie na poziomie poniżej 50 g na dobę.
Dobór ilości węglowodanów jest bardzo indywidualny i powinien być tak dopasowany, aby osoba chora bez problemu mogła kontrolować glikemię. Węglowodany powinny pochodzić z dobrych źródeł: chleba żytniego na zakwasie, grubych kasz, komosy ryżowej. Owoce najlepiej ograniczyć do 1 porcji w ciągu dnia, gdyż są źródłami cukrów prostych. Niewskazane są sklepowe słodycze, słodzone dżemy, soki i napoje, a także słodziki. Różne substancje słodzące wpływają na glikemię, mimo że nie zawierają cukru. Posiłki należy jeść 4-5 razy dziennie o mniej więcej stałych porach. Jeśli dochodzi do nocnego niedocukrzenia, wprowadza się 6-ty posiłek przed snem.
W leczeniu cukrzycy bardzo ważne jest śniadanie białkowo-tłuszczowe. Niedługo po przebudzeniu reakcja na spożyte cukry jest największa, najłatwiej o hiperglikemię, a śniadanie bez węglowodanów pozwala na dobrą kontrolę glikemii od rana przez cały dzień. Badania wskazują, że osoby spożywające śniadania białkowo-tłuszczowe dokonują lepszych wyborów żywieniowych i rzadziej odczuwają głód w ciągu dnia. Praktyka w gabinecie dietetycznym pokazuje, że stosowanie śniadań BT bardzo pomaga w obniżeniu poziomu glukozy na czczo. Kolejnym ważnym posiłkiem jest kolacja, która z kolei powinna zawierać porcję węglowodanów w celu utrzymania stabilnego poziomu cukru we krwi w nocy.
W diecie diabetyka bardzo ważny jest błonnik. Spowalnia on wchłanianie cukru z pożywienia oraz działa korzystnie na pracę jelit. Najlepiej, jeśli błonnik pochodzi z warzyw.
Tłuszcz w dietach o obniżonej zawartości węglowodanów stanowi 30-50 proc. Powinien pochodzić z naturalnych źródeł, np. masła, oliwy z oliwek. Żywność bogata w tłuszcz to m.in. awokado, orzechy, pestki dyni i słonecznika, tłuste ryby morskie, mleko kokosowe. W szczególności należy unikać bardzo niezdrowych tłuszczów trans obecnych w margarynach twardych i fryturach.
Przy komponowaniu diet dla cukrzyka ważna jest znajmość produktów o zalecanym niskim indeksie glikemicznym
Przykładowe produkty:
• ≥55 - niski indeks glikemiczny: cukinia, ogórek, cebula, oliwki, por, bakłażan, czereśnie, soja, orzechy i migdały, gorzka czekolada;
• 56-69- średni indeks glikemiczny: brzoskwinie z puszki, musztarda, ketchup, sushi, ugotowane na miękko spaghetti;
• ≤70 i wyżej - wysoki indeks glikemiczny: chleb pszenny, cukier, prażona kukurydza, piwo, chipsy.
Im mniejszy indeks glikemiczny produktu, tym lepiej, ponieważ w takim przypadku wchłonięte w trakcie trawienia węglowodany nie powodują skoków w wydzielaniu insuliny lub są one niewielkie. Inaczej w przypadku produktów o wysokim indeksie glikemicznym, po spożyciu których poziom cukru we krwi (czyli glikemia) gwałtownie się podnosi, jednak później równie szybko spada.
Dlatego też produkty o wysokim indeksie glikemicznym często spożywają przed treningiem sportowcy, aby jak najsprawniej uzupełnić zapasy energii. Sięgają po nie również po aktywności fizycznej, by pobudzić organizm do uzupełniania zapasów glikogenu. Natomiast produkty o niskim indeksie glikemicznym polecane są osobom odchudzającym się, ponieważ dostarczany przez nie cukier utrzymuje się we krwi dłużej, zapewniając uczucie sytości.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *